21 Haziran 2007

Bilgisayar bağımlılığının bilinçaltı nedenleri...

Genelde insan psikolojik eğilim olarak canlı-cansız tüm nesnelerden kendi eyleminden sonra cevap olarak karşısındakinden tepki bekler.

Yaptığı eylem karşılığında alınan “cevap hareketler” olumlu olduğu sürece işlerin yolunda gittiği duygusu insana güven ve başarı hissi verir...

İnsanlarla ilişkilerimizde de bizleri anlayıp doğrulamaları ve istediğimiz yönde davranışlarda bulunmaları hoşumuza gider. Her şey istediğimiz gibi geliştiğinde bir an için de olsa kendimizi mutlu hissederiz. Bunun nedeni de insanın çevresine ve olaylara istediği şekilde yön vermeyi sevmesidir.

Şu çiçeği şuraya ektim şu kadar vakit sonra çıkacak, şu telle bahçenin etrafını şöyle çevireyim de kimse girmesin, otobüs inşallah benim geçeceğim yerden gidiyordur, öğretmen beni sözlüye kaldırmasın vs...

Hayat içerisinde bir şeylerin hep istediğimiz gibi olmasını diler, öyle olması için de çaba sarfederiz.

Arabanın anahtarını çevirince hiç bir aksaklık çıkarmadan çalışması, musluğu açınca suyun akması, lambayı açınca etrafın aydınlanması hep olağan işlerden sayılır ama bu tip işler de bir terslik çıkmasın, koşturup çabalayıp binbir zahmete girer aksaklık çıkaran şeylerden şikâyet ederiz...

Olumlu cevaplar aldığımız, bizi onaylayan, "düşündüğümüz gibi düşündüğü" için mantık çizgisi bizimle aynı yönde olan insanları beğenir, yakınlığımızı arttırır, onlarla daha sık görüşmeyi isteriz.

Bilgisiyar ve insan arasındaki ilişkiyi bu açıdan ele aldığımızda.

Bilgisayar; kullanan kişiye, yaptığı eylemler doğrultusunda tepki veren bir araçtır.

Her bilgisayarda bir işletim sistemi vardır ve yapabileceği şeyler her ne kadar sınırlı da olsa bizim isteklerimiz doğrultusunda çalışır. Şuraya basarsınız şunu yapar, buraya tıklarsınız bunu yapar.

Yıllar süren bir çalışmanın, tarifi olmayan bir emeğin ürünü dosyaları bir iki tıklamayla silip yok edebilirsiniz ve hiç bir bilgisayar “Buna izin veremem, orda ne kadar emek var biliyor musun sen?” diye insanlarınki gibi bir cevap vermez... Doğru ya da yanlış olsun hiç farketmez sadece sizin istediğinizi yapar...

Müzik dinlerken istemediğiniz parçayı atlar, oyun oynarken oyunda size gösterilen nesne sağ yapınca sağa sol yapınca sola gider. Binlerce resim içinden seçtiğiniz bir resmi açıp gösterir vs.

Her tür eylem, milyonlarca emir komuta zinciri içinde işler durur ve sadece ama sadece sizin istediğiniz doğrultuda çalışır.

Her yerde, her zaman, söylediklerimizi ve yaptıklarımızı onaylamak istemeyecek insanlar mevcutken; sadece biz ne istersek onu yapan bilgisayarlar bizleri kendilerine bu yönden psikolojik olarak bağlamıştır.

Bilgisayar günlük hayatımız içinde biz ne dersek yapan bir köleymiş gibi görünmesine rağmen bizleri köle haline getirecek kadar bağımlılık yaratmaktadır.

Aslında bizler bilgisayarların çalışma şekillerini öğrenmek zorunda kalıp, onların mantıkları doğrultusunda hareket etmekteyiz ve bilgisayarın bize istenilen tepkiyi verebilmesi için ilk önce bizim onun dilini, mantığını ve çalışma kurallarını öğrenmemiz gerekmekte. Bu ilişki kurulunca da artık bilgisayarlar istediklerimizi yapmaya başlamaktadır.

Yapılan araştırmalarda; o anda hiç bir işi olmayan kişilerin bile, sadece mausu ileri geri götürüp, dosyalara tıklayıp açıp kapatıp belli bir süre geçirmek için bilgisayarını açıp başında vakit geçirdiği tespit edilmiş.

Bilinçaltında "Devamlı, istediği yönde gitmeye göre kurulmuş." bir benliği olan insanoğlu, bilgisayarla olan ilişkisinde "ne denirse yapan, ne istenirse ona göre tepki veren" bilgisayarların böylece bağımlısı olmuş.