22 Ocak 2008

Tüm barışları bitiren barış...

Son zamanlarda yabancı kaynaklarda sıkça karşılaştığım bir tanım var. Çeşitli yazarların siyasi deneme ve köşe yazılarında çok kullanılmaya başlandı ve ben de bir bakayım neyin nesiymiş bu dedim...

Bu tanım “A peace to end all peace” olarak geçiyor ve karşılığı da “Tüm barışları bitiren barış” olarak çevrilebilir.

Bu isimle bir kitap yazan David Fromkin, eserine üst başlık olarak da “Osmanlı İmaratorluğu’nun çöküşü ve Ortadoğu’nun yeniden yapılandırılması.” cümlesini seçmiş...

İngilizler II. Dünya Savaşı sonunda Ortodoğu’yu istedikleri gibi yönetebilmek için bu bölgede çıkarları doğrultusunda yeni devletlerin kurulmasına (çok özel anlaşmalar doğrultusunda, iğreti ama çok ince hesaplarla yapılmış haritalar üzerinde, bir sürü yeni sınırlar çizerek) destek olmuştu...

Fakat güçlü devletlerin desteğini de alarak oluşturulan bu yeni devletçikler, doğup büyüdükleri topraklarda çıkar anlaşmazlıkları yüzünden öylesine uzun ve çözümsüz yeni iç savaşlara neden olacaklardı ki; bu anlamda İngilizlerin gerçekleştirdiği barış, (yeni devletler kurularak eskileriyle savaşın bitirilmesi) bölgede kalıcı olarak gelecek bir barışın hüküm sürmesini engelleyerek, yeni kurulan devletlerle her zaman istenildiği gibi oynanmasına neden olacaktı. Ki bunu da günümüzde hangi bölgede nasıl ve ne amaçlarla yaptıklarını görmekteyiz...

Bir bölgeyi tamamen ele geçiremeyince oraya ait stratejik noktalara kendi isteği doğrultusunda hareket edecek devletler kurulması için elinden geleni yapan İngilizler, şimdi de hem maddi hem siyasi olarak kendi çıkarlarına ters düşen bu sürekli itişip kakışmayı nasıl bitireceklerinin derdine düşmüş gibi görünüyorlar...

Bakalım bizde bu tanım nasıl bir yer bulacak? Kitabın Türkiye baskıları da mevcut. İlgilenenler için güzel bir kitap olduğu kesin ama ben e-book versiyonunun çıkmasını bekleyeceğim...