18 Mart 2009

metrobüsleri hızlandırma projem...

Sayın okur... Bu yazı; İstanbul’da hizmet veren Metrobüslerle ilgili bir proje önerisidir, konu hakkında bir merakınız ya da ilginiz yoksa bu yazıyı okumadan diğer yazılara atlayabilirsiniz...

(Ama ne olursa olsun, bir sorunun çözümü için yapılan öneriyi teknik açıdan incelemek istiyorum, benim de bir bilgim olsun derseniz ona bir şey diyemem :) )
(bu habere 20-03-2009 tarihli Habertürk gazetesinde karelidefter'den alındığı belirtilerek yer verilmiştir, kendilerine ilgileri için teşekkür ediyorum)


Gelelim konuya...

Bizim memlekette "Ne dersen de, hepsine bir çözüm bulunur." ama organizasyon, plan, program, proje deme herkes hayatında ilk kez duymuş gibi olur :)

Hizmet sunmak için bir şeyler yapılır ya da tesis edilir ama...

Bu hizmeti sunan sistem işleyince
"Hangi aşamada hangi durumlar oluşur?"
o duruma göre o anda "Bu sistem nasıl davranır ve nasıl davranmalı?"
"Bunun için ne gibi hazırlıklar yapılması gerekiyor?" diye düşünmek nedense hiç aklımıza gelmez...

İstanbul’da hizmete giren Metrobüslerin çalışmasında da benzer sorunlar var. Tamam, geç de olsa iyi kötü bir hizmet sunulmaya çalışılmış, insanlar belli bir soruna belli bir çözüm bulmak için “Ellerinden geleni” yapmışlar.

Fakat Metrobüslerin çalışmasında ve hizmet sunmasında o kadar sorun var ki; her birine ayrı ayrı odaklanıp her birini ayrı ayrı düşünüp çözmek lazım. (Eh o kadarı da beni ve büyük bir ihtimalle ayrılan bütçeyi de aşar :) )

[Buna rağmen şu andaki var olan sistemi çok küçük düzenlemelerle daha da iyi işler bir vaziyete sokabiliriz...]

Şu anda istasyonların yolcu bekleme platformlarındaki karışıklık ve yetersizlik, durakların sıklığı, yolun (mecburi) darlığı yüzünden araçların yavaş gitmesi, yolcuların giriş çıkışı için kullanılan üst ve alt geçitlerin iyi planlanmamış olması dışında en büyük sorun toplam yolculuk süresinin uzun olmasıdır...

Bunlardan hangisi zaman içinde yeni düzenlemelerle iyileştirilir bilmiyorum ama benim yolculuk süresini azaltmak için şöyle bir önerim var;

Metrobüsleri üçe ayırıp her bir grubu ayrı bir renge boyayacağız (diyelim sarı, mavi, kırmızı olsun) sonra durakları da sırayla birer birer giderek aynı renklere boyayacağız...

Diyelim 120 aracın 40’ı kırmızı, 40’ı sarı, 40’ı da mavi ve duraklar da birincisi kırmızı, ikincisi sarı, üçüncüsü mavi, dördüncüsü yine kırmızı diye sıraya göre tekrar ederek aynı şekilde boyanacak...
Buna göre; araçlar sadece üç durakta bir duracaklar (sadece kendi renklerinde) birinci araç 3., 6., 9., ... ikinci araç 2., 5., 8., ... üçüncü araç 1., 4., 7., ... sırasına göre her üç durakta bir duracak.


Böylece duraktan kalkan her araç önünde giden diğer araçlar yüzünden beklemek ya da yavaşlamak zorunda kalmayacağı gibi herkes istediği yere gitmek için gereken renkte araca binince arada “üç kat daha az” sayıda durakta durup kalkacak...


Konuyla ilgili açıklamalı notlar:

İlk duraktan binen biri 12. Durağa gidiyorsa eğer Metrobüs 4 kez durduğunda gideceği yere gelmiş olacak...

Topkapı ve Mecidiyeköy duraklarında istisnai bir uygulamayla ana durak başlangıcı gibi bütün otobüsler duracak. Çünkü en yoğun yolcu bu duraklarda inip biniyor, böylece genel yolcu yüzdesi içinde büyük bir çoğunluk rengine bakmaksızın da acilen gideceği yere ulaşabilecek...

Aynı anda üç dört otobüs aynı durağa yanaşıp aynı anda yolcu indirip aynı anda yolcu alınca o anda bekleme platformu üzerinde yaşanan kalabalık ve kargaşa azalacağı gibi istasyona giriş çıkışlarda büyük sorun olan yaya ulaşımı da rahatlayacak...

Konuyu, konu üzerine kafa yoranlara bir fikir vermesi açısından ele aldım, tabii ki aksayan yanları, ek düzenlemeleri, maket ve similasyon çalışmalarıyla bu sistem en kullanışlı şekle gelecek biçimde yapılandırılabilir...

Bu konuyla ilgili olarak teknik ön bilgi edinmek için "Önü boşalan araçların daha hızlı yol almaları"nı işleyen konuya göz atabilirsiniz...

Fikir benden geliştirip uygulaması ilgililerden...