08 Temmuz 2009

Michael Guillen - Dünyayı değiştiren beş denklem...

Anlaşılması zor görünen bilimsel konuları çok basit bir şekilde aktarabilenlere ödül verilseydi; bu ödülü bilim ve edebiyatı içiçe geçirerek harika bir eser meydana getiren yazar Michael Guillen’e vermek gerekirdi...

Tübitak Popüler Bilim Kitapları serisinden çıkmış olan kitap, bilimsel bir roman gibiydi adeta... (Elime aldığım gibi bitirdim, akıcı anlatımı, kolay anlaşılır yapısı ve çok güzel çevirisi ile Tübitak ekibi yine tebrik edilmeyi haketmiş.)

Evet fazla uzatmadan hemen kitap hakkındaki düşüncelerime geçeyim;

Yazar Michael Guillen bilimsel bir denklemi açıklarken önce o denklemi oluşturan formülü yazıp sonra açılımını yapmamış, zaten böyle olsaydı hiçbir ilginçliği olmazdı...

Onun yerine;

önce dönemi,
sonra o döneme akseden geçmiş yüzyıllardan kalan
bilimsel, siyasi, politik, sosyal birikimi özetliyor.
Ve size o anda ihtiyaç duyulan bilimsel buluşu açıklıyor...

Bunu yaparken de anlattığı bilim adamının hayatının o yıllardaki yaşam içinde yerini göstererek mücadelesini aktarıyor...

(Yazarımızın anlattığı bilimadamı da çağın gereklerini geçmişin getirdiği birikimler üzerine inşa etmeye başlıyor.)

Kitapta anlatılan bilimadamlarının düşünce sistemlerini de okuyucuya yansıtabilmeyi başarabilen yazar bizim de o denklemleri anlamamızı sağlayarak zor ve karışık gibi görünen bilimin zihnimizde olağanüstü çekici bir alan olarak tanımlanmasını sağlıyor...

Örnek olarak;
Einstein’ın özel yaşamındaki ayrıntılar “gerçekten kişiye özel ayrıntılar"ı değil de Einstein’nın bilimsel kişiliğini oluşturan ayrıntılar olarak o kadar güzel anlatılmış ki (taktir etmeme rağmen) hiç hazzetmediğim halde adamı sevmeye başladım desem yalan olmaz :)

(Bu sayede okur olarak bilim dünyasını (haliyle tüm dünyayı) etkileyen bilimadamlarının; neyi nasıl bulduklarını çok rahat bir şekilde anlarken, söz konusu bilimsel olayların teknik yanlarını da akılda kalacak şekilde hafızamıza kazıyabiliyoruz...)

Geniş olarak hayatları ve çalışmaları anlatılan bilim adamları da

Newton,
Bernoulli (kesinlikle oğul :) ),
Faraday,
Clausius ve
Einstein...

Kitap öylesine etkileyici bir anlatıma sahip ki bunlardan yola çıkarak;
Faraday’ın hayatını okudukça oturduğum her anın boşa geçtiğini düşünmeden edemedim :(

Batı dünyası bilime, bilimsel kişiliklere farklı bakıyor.

Batılı bilimadamlarının bundan 400 yıl önce bilimsel felsefe üzerine yürüttükleri mantığı, düşündükleri konuları gördükçe kendi adımıza üzülmemek elde değil...

Matematik, fizik, kimya gibi fen bilimlerine ve Bilimsel eserlere karşı oluşmuş önyargılarınız varsa hepsini unutun ve okumaya başlayın...

Newton'un yerçekimini formüle etmesine yardımcı olan "o yere düşen elmadan yola çıkıp da insanlığın başına bela olan atom bombasına kadar geçen sürede" nelerin nasıl yapıldığını anlatan kitabı bitirdiğinde insanın aklına ilk olarak "okullarda bilim bu şekilde öğretilseydi şu anda nerede olurduk acaba?" sorusu da gelmiyor değil...

Okumak için asla "bilimsel bilgi birikimi gerektirmeyen" Dünyayı değiştiren beş denklem isimli kitabı herkese (özellikle gençlere) tavsiye ediyorum...